Palindromy - czytaj wprost i wspak. Zaradny dynda raz. Tadeusz Morawski.

Palindromy (echo-zdania, zdania lustrzane) są to wyrazy, zdania, sentencje, wiersze czy inne utwory, które czytane w odwrotnej kolejności (wspak) są takie same. Nazwa "palindrom" pochodzi z greckiego "palin" - z powrotem (wracać po swoich śladach) i "dromos" - droga. Nazwa ta się przyjęła i np. po angielsku i po francusku pisze się "palindrome". Palindromy mają wielowiekową tradycję.

Palindromy czytaj wprost i wspak. Palindromy (echo-zdania, zdania lustrzane) są to wyrazy, zdania, sentencje, wiersze czy inne utwory, które czytane w odwrotnej kolejności (wspak) są takie same. Nazwa "palindrom" pochodzi z greckiego "palin" - z powrotem (wracać po swoich śladach) i "dromos" - droga. Nazwa ta się przyjęła i np. po angielsku i po francusku pisze się "palindrome". Palindromy mają wielowiekową tradycję.

Od autora

Palindromy są to wyrazy, zdania, wiersze lub inne utwory, które czytane wprost lub wspak (od tyłu) brzmią tak samo. Nazwa "palindrom" pochodzi od greckiego "palin" - 'wracać' oraz "dromos" - 'droga'.
Palindromy mają długą tradycję, pierwsze pisał Sotades z Maronei już w III wieku przed naszą erą. Najbardziej znanym palindromem jest angielskie zdanie "Madam, I'm Adam", którym podobno Adam przywitał Ewę w Raju. U nas najbardziej popularny jest palindrom "Kobyła ma mały bok".

W Polsce wydano dotychczas sześć książek z palindromami: Juliana Tuwima Pegaz dęba (1950), Stanisława Barańczaka Pegaz zdębiał (1995), Józefa Godzica Echozdania czyli Palindromy (1996), Edmunda Johna Palindromy Pana Johna (2006), a także napisane przeze mnie: Gór ech chce róg (2005) oraz Zagwiżdż i w gaz (2006).

Prezentowany zbiór składa się z dwóch części. W pierwszej znajduje się około tysiąca nowych palindromów, przytoczono też kilkadziesiąt wydanych niedawno w moich poprzednich dwóch zbiorach. W przeciwieństwie do poprzednich książek nie ma tu wierszy palindromicznych ani palindromów bardzo długich, przeważają krótkie. Najdłuższe (w tym rekordowy, mający ponad 33 tysiące liter) znajdzie czytelnik na prowadzonej przeze mnie stronie internetowej www.palindromy.pl

Druga część książki zawiera najdłuższy wiersz-palindrom, składający się z ponad 4400 liter. Pisanie utworów mających rym, a jednocześnie będących palindromami, jest bardzo trudne. Wiersze takie pisane po polsku można spotkać, jak dotąd, tylko w moich książkach. Prezentowany poniżej z pewnością jest najdłuższym rymowanym utworem tego typu na świecie. To ośmiozgłoskowiec o symetrycznym układzie liter, dzięki czemu można z niego łatwo wybierać mniejsze podzbiory, które też są wierszami-palindromami.
Podano algorytm, dzięki któremu czytelnik będzie mógł sam wybrać krótsze elementy. Ilość kombinacji jest ogromna. Powiedzieć: miliony, to za mało.

Palindromy to utwory z pogranicza literatury, humoru i absurdu. Pisałem je dla rozrywki własnej i znajomych, a teraz, po usystematyzowaniu - daję ku uciesze czytelników. Nie czytajmy tej książki od razu w całości.

Pamiętajmy, że każdy palindrom to oddzielny utwór, a ten zbiór, mimo skromnych rozmiarów i ceny, jest ogromny. Raczej wyszukujmy ulubione, znajdźmy dostosowane do okazji (na przykład: idąc do znajomych - zacytujmy palindrom z imieniem gospodarza), spróbujmy krótszych kombinacji z najdłuższego wiersza, koniecznie poznajmy jego budowę, czytając go wspak. Odstawmy lekturę, gdy zacznie nas nużyć, by po jakimś czasie znów wrócić do tej zwańowanej zabawy.

Przyjemnego czytania tak i wspak życzy

Tadeusz Morawski

O Autorze

Tadeusz Morawski (ur. 11 sierpnia 1940 roku w Sosnowcu), polski naukowiec, profesor elektroniki oraz autor palindromów. W 1957 roku ukończył Technikum Łączności nr 1 w Warszawie, dyplom magistra inżyniera elektroniki uzyskał w 1963 roku na Wydziale Elektroniki Politechniki Warszawskiej. Od tego roku jest zatrudniony jako nauczyciel akademicki w Instytucie Radioelektroniki na Wydziale Elektroniki i Technik Informacyjnych. W 1966 r. ukończył studia na Wydziale Matematyki i Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego, uzyskując dyplom magistra matematyki. W 1970 roku uzyskał stopień doktora nauk technicznych, a w 1973 roku - stopień doktora habilitowanego (tytuł rozprawy: „Nowe zastosowania metody małych zaburzeń w miernictwie mikrofalowym").
W 1980 roku uzyskał tytuł profesora. W latach 1981–1996 Tadeusz Morawski był dyrektorem Instytutu Radioelektroniki, a w okresie 1981–2005 był kierownikiem Zakładu Techniki Mikrofalowej i Radiolokacyjnej. Od 1993 roku jest profesorem zwyczajnym.
Jest także najbardziej aktywnym w kraju twórcą palindromów. W latach 2005-2007 wydał trzy książki z palindromami: "Gór ech chce róg", "Zagwiżdż i w gaz" oraz "Zaradny dynda raz". Prowadzi niekomercyjną stronę internetową http://www.palindromy.pl.

¬ródło: http://pl.wikipedia.org/wiki/Tadeusz_Morawski

Palindromy od A do Zet

ADA, Adam, Adela,

Agata, Ala, Aldona, Ania, Aniela, Aram, Asia, Basia

Powyższe imiona są zawarte w palindromach poniżej. Tico-tico to tytuł znanej melodii (rumby). Tse-tse to afrykańska mucha (u nas na szczęście występuje tylko w palindromach). Fantomas to znany z literatury i filmu rabuś. Rififi - głośny film o obrabowaniu banku (ale nie przez Fantomasa). Wic to po śląsku dowcip. Logan - nazwisko pana często występującego nago.

Ada bzy zbada
i lubi Adę zrzęda i buli
Ady nobliwy cywil bony da
Ada psoci - to ci Tico-tico spada?
Aram gada: Ada bąki piką bada, a Dagmara?
Ada samotna "fest" estetom rada. Darmo te tse-tse Fantomasa da
Ada, pani zorganizowana, na lwicę nęci wlana, nawozi, nagrozi, napada

ma darów wór Adam
ile ma dać Adam Eli?
Adam - Rififi firma da?

akt siwy tka z relatywistkami Adam. A da im akt Siwy Talerz aktywistka

Ani wic: Adela atomowo mota - ale da ci... wina
Adelom Otto mole da
Adela, gorliwy cywil rogale da
Adela, Boruta tu robale da

a mata garów wór Agata ma
ale z Agatami mata gazela
mota gamy Tym Agatom
Ala bodaj jad obala
Alu, becz - cebula
aktywistka Ala działa i z dala akt Siwy tka
Ala boski miks obada, Ada boski miks obala
Alan sarka na Ninę, Nina na krasnala
a ma rogi Aldona - ano dla Igora ma
i naganna Anna gani
a samotna Fioł Anna łoi Fantomasa
panna na wydanie chce. I na dywan. Anna P.
i wabi, Aniu, debata beduina, i bawi
Ani bar "Grubas" obada bosa burgrabina
na luz a umiar Anna rai mu azulan
ale i narada - da dar Aniela?
Aram gada: to spała Psota Dagmara
Aram lakuje lej u Kalmara
Kain o komara pyta, a typ Aram o koniak
i lubi sake bosa, a sobek Asi buli
ile dał Asi pan, zaraz napisał Adeli
popija rum Asi Otto i samuraj, i pop
nago lisa bada Basi Logan

więcej palindromów w książce:

Zaradny dynda raz
Palindromy – Czytaj na wprost i na wspak
Tadeusz Morawski
Wydawnictwo: Sorus
Poznań 2007

Zobacz również
http://www.natkaszczerbatka.pl/content/view/65/89/